ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΡΧΕΙΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ – ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Τα τμήματα έχουν ως στόχο την άρτια θεωρητική και πρακτική προετοιμασία των φοιτητών σε όλους τους τομείς που συνδέονται με τη θεωρία του βιβλίου, της πληροφορίας, του αρχειακού τεκμηρίου και των αντικειμένων μουσειακής αξίας. Καλύπτουν τη δημιουργία, την οργάνωση, τη διαχείριση και τη διάθεση των παραπάνω μορφών, καθώς και τις σχετικές τεχνικές και τεχνολογικές εφαρμογές. Παράλληλα, εστιάζουν στη διάσωση και τη διάθεση της πληροφορίας στο σύνολό της, στη συγκέντρωση, την επεξεργασία, την οργάνωση και τη διάθεση των πληροφοριών, ανεξαρτήτως του υλικού υποστρώματος στο οποίο είναι καταγεγραμμένες. Επιπροσθέτως, τα τμήματα προσεγγίζουν σε ένα ενιαίο θεωρητικό και εφαρμοσμένο πλαίσιο την πολιτιστική, την επιστημονική, αλλά και τη διοικητική, επιχειρηματική πληροφόρηση, με αξιοποίηση των σύγχρονων τεχνολογιών.

Οι σπουδές στα τμήματα καλύπτουν όλους τους κλάδους των παραδοσιακών επιστημών της Πληροφόρησης (Βιβλιοθηκονομία, Αρχειονομία, Μουσειολογία, Τεκμηρίωση), οι οποίοι υπό την καθοριστική επίδραση της τεχνολογίας ενοποιούνται στο ευρύτερο πλαίσιο της Διαχείρισης της Πληροφορίας (Information Management).

Παρακάτω παρατίθενται οι κατευθύνσεις – ομάδες μαθημάτων των τμημάτων και, ενδεικτικά, ορισμένα βασικά μαθήματα που συγκροτούν τον κορμό του προγράμματος σπουδών:

Αρχειονομίας, Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης Αθήνας:
1. Αρχειονομίας.
2. Βιβλιοθηκονομίας.
3. Μουσειολογίας / Πολιτιστικής Διαχείρισης.
4. Ενιαία Οικονομική Ενότητα και Γενικής Παιδείας.
Ενδεικτικά μαθήματα: Αρχειακές Επιστήμες, Βιβλιοθηκονομία, Τεχνολογίες Πληροφόρησης, Διαχείριση Πληροφορίας.

Βιβλιοθηκονομίας, Αρχειονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης Θεσσαλονίκης:
Το τμήμα της Θεσσαλονίκης προς το παρόν δεν διαχωρίζει το πρόγραμμα σπουδών του σε τομείς ή κατευθύνσεις. Διαθέτει εργαστήρια που υποστηρίζουν τη διδασκαλία και την έρευνα: 1. Βιβλιογραφίας, 2. Ηλεκτρονικών Υπολογιστών, 3. Καταλογογράφησης – Ταξινόμησης – Θεματικής Ευρετηρίασης, 4. Πληροφορικής Επεξεργασίας και Ανάλυσης Πληροφορίας – Επεξεργασίας Κειμένου, 5. Ψηφιακών Βιβλιοθηκών και Μεταδεδομένων.

Επιστήμης της Πληροφορίας – Κέρκυρα:
1. Αρχειονομίας.
2. Βιβλιοθηκονομίας και Πληροφόρησης.
3. Μουσειολογίας / Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Το τμήμα διαθέτει εργαστήρια: 1. Τεκμηρίωσης Πολιτιστικής και Ιστορικής Κληρονομιάς, 2. Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Ψηφιακών Βιβλιοθηκών & Ηλεκτρονικών Αρχείων, 3. Συλλογών, Προστασίας, Αποκατάστασης και Αξιοποίησης Πληροφοριακού Υλικού. Ενδεικτικά, ορισμένα από τα βασικά μαθήματα των τμημάτων είναι τα εξής: Βιβλιοθηκονομία και Πληροφόρηση, Αρχειονομία, Βιβλιογραφία και Πηγές Πληροφόρησης, Τεκμηρίωση, Πληροφορική και Επιστήμη των Υπολογιστών, Αρχαία Ελληνική Γραμματεία, Διαχείριση και Αξιοποίηση Μουσειακών Χώρων, Στατιστική, Πληροφοριακά Συστήματα, Οργάνωση και Διοίκηση Βιβλιοθηκών και Αρχείων, Πολιτιστικοί Οργανισμοί, Ιστορία και είδη Βιβλίου, Διαχείριση Ψηφιακών Συλλογών, Μεταδεδομένα, Είδη και Μορφές Αρχείων, Τυπολογίες Βιβλιοθηκών, Τεχνικές Καταλογογράφησης, Συντήρηση – Προστασία Τεκμηρίων, Τεχνολογίες Ιστού, Ψηφιακές Βιβλιοθήκες, Αρχεία Επιχειρήσεων, Διαχείριση Πληροφορίας κ.ά. Περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να αντλήσετε από τους οδηγούς σπουδών των τμημάτων στις επίσημες ιστοσελίδες τους.

Τα Τμήματα διαθέτουν τα ακόλουθα Μεταπτυχιακά Προγράμματα Σπουδών:

Αρχειονομίας, Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης – Αθήνα:
1. Διαχείριση Πληροφοριών σε Βιβλιοθήκες Αρχεία & Μουσεία.

Βιβλιοθηκονομίας, Αρχειονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης – Θεσσαλονίκη:
1. Διαχείριση Πληροφοριών σε Ψηφιακά Περιβάλλοντα με κατευθύνσεις: α) Επιστήμη της Πληροφόρησης σε Ψηφιακά Περιβάλλοντα, β) Σχεδιασμός και Διαχείριση Ψηφιακών Βιβλιοθηκών και Καταθετηρίων Δεδομένων.

Επιστήμης της Πληροφορίας – Κέρκυρα:
1. Διαχείριση και Ανάδειξη Πολιτιστικής Πληροφορίας.
2. Διαχείριση Ψηφιακής Πληροφορίας – Υπηρεσίες Πληροφόρησης.
3. Προστασία & Διαχείριση Πολιτιστικής Κληρονομιάς (Διεπιστημονικό).

Οι πτυχιούχοι απασχολούνται κυρίως στις αρχειακές υπηρεσίες των Γενικών Αρχείων του Κράτους και σε άλλα αρχεία (πανεπιστημίων, τραπεζών και οργανισμών, δικαστηρίων, υπουργείων και κυβερνητικών φορέων, εταιριών κ.ά.), σε όλων των ειδών τις βιβλιοθήκες της χώρας (Εθνική Βιβλιοθήκη, Βιβλιοθήκη της Βουλής, βιβλιοθήκες πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και μουσείων, δημοτικές βιβλιοθήκες, βιβλιοθήκες υπουργείων, νοσοκομείων, τραπεζών και άλλων οργανισμών), σε μουσεία, σε κέντρα τεκμηρίωσης και πληροφόρησης, σε εκδοτικούς οίκους, σε βιβλιοπωλεία, καθώς και σε έργα ψηφιοποίησης.

Σύμφωνα με το πιο πρόσφατο Προεδρικό Διάταγμα που καθορίζει τα προσόντα διορισμού σε φορείς του δημοσίου, οι απόφοιτοι της Κέρκυρας που έχουν επιλέξει την κατεύθυνση Αρχειονομίας ή Βιβλιοθηκονομίας εντάσσονται στον κλάδο ΠΕ Αρχειονομικού – Βιβλιοθηκονομίας, ενώ όσοι επέλεξαν την κατεύθυνση Μουσειολογίας εντάσσονται στον κλάδο ΠΕ Μουσειολόγων. Οι απόφοιτοι των τμημάτων της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης εντάσσονται στον κλάδο ΠΕ Βιβλιοθηκονομίας και Πληροφόρησης. Επιπροσθέτως, ανάλογα με τα επαγγελματικά τους προσόντα και την εμπειρία, μπορούν να διεκδικήσουν θέσεις και στον κλάδο ΠΕ Διοικητικού – Οικονομικού.

• Το Τμήμα Αρχειονομίας, Βιβλιοθηκονομίας και Μουσειολογίας της Σχολής Επιστήμης της Πληροφορίας και Πληροφορικής του Ιονίου Πανεπιστημίου μετονομάζεται από το ακαδημαϊκό έτος 2025–2026 σε Τμήμα Επιστήμης της Πληροφορίας, χωρίς να επέρχεται μεταβολή στο επιστημονικό πεδίο που θεραπεύει το Τμήμα.
• Σύμφωνα με σχετικό ΦΕΚ (2018), στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής ιδρύθηκε το Τμήμα Αρχειονομίας, Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης, με ακαδημαϊκή συνέχεια από το Τμήμα Βιβλιοθηκονομίας του ΤΕΙ Αθήνας (λειτουργεί από το 1977).
• Με το ΦΕΚ 70/Α/7-5-2019 ρυθμίστηκαν θέματα μετονομασιών/ένταξης σε σχολές και ορίστηκε ότι τα τμήματα της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης υπάγονται σε Σχολές Διοικητικών, Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών.
• Τα προγράμματα σπουδών των τμημάτων είναι πιστοποιημένα από την Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ).
• Τα τμήματα της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης προβλέπουν πρακτική άσκηση στο πλαίσιο του ΕΠΑΛ, για όσους έχουν επιλέξει τον Τομέα Πληροφορίας και τον τομέα Διοίκησης και Οικονομίας.
• Τα τμήματα οργανώνουν δράσεις δικτύωσης με φορείς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα (βιβλιοθήκες, αρχεία, μουσεία, εκδότες), υποστηρίζοντας την απορρόφηση των αποφοίτων στην αγορά εργασίας.
• Σχετικά με τις μετεγγραφές: τα τμήματα θεωρούνται ομοειδή μεταξύ τους και με το Τμήμα Επιστήμης της Πληροφόρησης του Ιονίου Πανεπιστημίου. Ωστόσο, στο πλαίσιο των ισχυουσών διατάξεων, ενδέχεται να προκύπτουν περιορισμοί από ειδικές ρυθμίσεις ή ανώτατα όρια που ισχύουν για όλα τα τμήματα. Επίσης, δεν είναι πιθανό να δέχονται φοιτητές από άλλα τμήματα που δεν είναι συναφή.

1. Βιβλιοθηκονόμος σε δημόσιες, ακαδημαϊκές και σχολικές βιβλιοθήκες
2. Αρχειονόμος σε Γενικά Αρχεία του Κράτους, υπουργεία και νομικά πρόσωπα
3. Διαχειριστής ψηφιακών αποθετηρίων και ηλεκτρονικών συλλογών
4. Καταλογογράφος και ταξινομητής με χρήση διεθνών προτύπων (MARC, RDA, Dublin Core)
5. Στέλεχος υπηρεσιών πληροφόρησης (information broker) σε επιχειρήσεις
6. Σύμβουλος διαχείρισης εγγράφων (records management) και GDPR
7. Επιμελητής εκθέσεων και πολιτιστικών δράσεων σε μουσεία/βιβλιοθήκες
8. Στέλεχος Εθνικής Βιβλιοθήκης, ΚΠΙΣΝ και πολιτιστικών ιδρυμάτων
9. Σχεδιαστής συστημάτων διαχείρισης γνώσης σε οργανισμούς
10. Ψηφιακός επιμελητής (digital curator) πολιτιστικού περιεχομένου
11. Ερευνητής σε ψηφιακές ανθρωπιστικές επιστήμες (digital humanities)
12. Εκπαιδευτικός πληροφοριακού γραμματισμού (information literacy)