ΦΥΣΙΚΗΣ – ΗΡΑΚΛΕΙΟ

Αντικείμενο των Τμημάτων Φυσικής αποτελεί η διερεύνηση των φυσικών φαινομένων και των νόμων που τα διέπουν. Η εκπαιδευτική και ερευνητική προσέγγιση στηρίζεται τόσο στην παρατήρηση όσο και στην πειραματική έρευνα. Παράλληλα με τις παραδοσιακές κατευθύνσεις της βασικής εκπαίδευσης και της ερευνητικής σταδιοδρομίας, τα Τμήματα αναπτύσσουν νεότερα γνωστικά πεδία. Ενδεικτικά, σε αυτά συγκαταλέγονται η μικροηλεκτρονική, τα λέιζερ, οι τηλεπικοινωνίες, τα πολυμερή και οι περιβαλλοντικές μελέτες.

Ακολουθεί συνοπτική παρουσίαση των τομέων ή κατευθύνσεων κάθε Τμήματος, μαζί με τα εργαστήρια και ενδεικτικά μαθήματα που συγκροτούν τον βασικό κορμό του προγράμματος σπουδών.

Φυσικής Παν. Ιωαννίνων
Τομείς: ● Αστροφυσικής ● Θεωρητικής Φυσικής ● Ατομικής και Πυρηνικής Φυσικής, Πληροφορικής και Φυσικής της Ύλης ● Φυσικής Στερεάς Κατάστασης και Φυσικής Συμπυκνωμένης Ύλης.
Εργαστήρια: ● Αστρονομίας ● Μετεωρολογίας και Κλιματολογίας ● Θεωρητικής Φυσικής ● Β’ Θεωρητικής Φυσικής ● Υψηλών Ενεργειών και Εφαρμογών ● Ατομικής και Μοριακής Φυσικής ● Ηλεκτρονικής Φυσικής ● Φασματοσκοπίας Mossbauer και Φυσικής της Ύλης ● Φυσικής Συμπυκνωμένης Ύλης ● Ηλεκτρονικής – Τηλεπικοινωνιών.

Φυσικής Παν. Πατρών
Τομείς: ● Εφαρμοσμένης Φυσικής ● Θεωρητικής και Μαθηματικής Φυσικής, Αστρονομίας και Μετεωρολογίας ● Πυρηνικής Φυσικής και Στοιχειωδών Σωματιδίων ● Ηλεκτρονικής Φυσικής και Υπολογιστών.
Εργαστήρια: ● Ηλεκτρονικής ● Laser και Οπτικής ● Ομάδα Ψηφιακής Επεξεργασίας-Υπολογιστική Όραση ● Αστροφυσικής και Διαστημικής ● Πειραματικής Πυρηνικής Φυσικής ● Θεωρητικής Πυρηνικής Φυσικής ● Ατμόσφαιρας – Μετεωρολογίας ● Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας.

Φυσικής Παν. Κρήτης
Τομείς: ● Αστροφυσικής και Διαστημικής ● Πυρηνικής Φυσικής και Στοιχειωδών Σωματιδίων ● Φυσικής Συμπυκνωμένης Ύλης ● Ηλεκτρονικής και Υπολογιστών ● Θεωρητικής και Μαθηματικής Φυσικής.
Εργαστήρια: ● Αστροφυσικής – Αστρονομίας και Μηχανικής ● Σχετικιστικής Φυσικής και Κοσμολογίας ● Δυναμικής της Ατμόσφαιρας – Μετεωρολογίας ● Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας ● Επιστήμης και Τεχνολογίας Υλικών ● Συσκευών Νανοτεχνολογίας ● Μικροηλεκτρονικής ● Φωτονικής και Laser.

Φυσικής Ε.Κ.Π.Α.
Τομείς: ● Φυσικής της Ύλης ● Πυρηνικής και Ακτινοφυσικής ● Αστροφυσικής, Αστρονομίας και Μηχανικής ● Ηλεκτρονικής Φυσικής και Συστημάτων ● Θεωρητικής Φυσικής.
Εργαστήρια: ● Διδακτικής της Φυσικής ● Ηλεκτρονικής και Φωτονικής ● Υψηλών Συχνοτήτων, Μεταλλικών και Μη Γραμμικών Κυμάτων ● Φασματοσκοπίας και Ηλεκτρικών – Ηλεκτρονικών Μετρήσεων Υλικών και Διατάξεων ● Φυσικής Συμπυκνωμένης Ύλης ● Κατανεμημένων Συστημάτων και Δικτύων (DS&N Lab).

Φυσικής Α.Π.Θ.
Τομείς: ● Αστρονομικής, Αστροφυσικής και Μηχανικής ● Πυρηνικής Φυσικής και Φυσικής Στοιχειωδών Σωματιδίων ● Φυσικής Στερεάς Κατάστασης ● Ηλεκτρονικής και Ηλεκτρονικών Υπολογιστών ● Εφαρμοσμένης Φυσικής και Φυσικής Περιβάλλοντος.
Εργαστήρια: ● Αστρονομίας ● Ατομικής και Πυρηνικής Φυσικής ● Διδακτικής της Φυσικής και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας ● Επισαστικών Συστημάτων και Οργανωλογίας Εφαρμογών ● Ηλεκτρονικής Μικροσκοπίας και Μικροανάλυσης ● Υλικών και Τεχνολογίας Υλικών ● Θεωρητικής και Υπολογιστικής Φυσικής ● Ηλεκτρονικής και Τηλεπικοινωνιών ● Μετεωρολογίας – Κλιματολογίας ● Φυσικής Περιβάλλοντος ● Στερεάς Κατάστασης και Μαλακής Ύλης.

Φυσικής Παν. Θεσσαλίας
Τομείς: ● Φυσικής Υλικών και Συστημάτων ● Πληροφορικής Φυσικής και Υπολογιστικής ● Ενεργειακών και Περιβαλλοντικών Συστημάτων.
Εργαστήρια: ● Διδακτικής της Φυσικής στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ● Ηλεκτρονικής και Φωτονικής ● Υψηλών Συχνοτήτων, Μεταλλικών και Μη Γραμμικών Κυμάτων ● Φασματοσκοπίας και Ηλεκτρικών – Ηλεκτρονικών Μετρήσεων Υλικών και Διατάξεων ● Φυσικής Συμπυκνωμένης Ύλης ● Κατανεμημένων Συστημάτων και Δικτύων (DS&N Lab).

Φυσικής ΔΙ.ΠΑ.Ε.
Κατευθύνσεις: ● Στερεάς Κατάστασης – Ηλεκτρονικής – Νανοτεχνολογίας ● Μη Γραμμικής Δυναμικής και Πολυπλοκότητας ● Εφαρμογών Φυσικής και Ενέργειας.
Εργαστήρια: ● Πολυπλοκων Συστημάτων ● Ηλεκτρονικών Ισχύος, Κινητήρων Συστημάτων και Ηλεκτρομηχανολογικών Διατάξεων ● Φυσικής Στερεάς Κατάστασης Ηλεκτρονικών και Νανοτεχνολογίας ● Εφαρμοσμένων Φυσικών Επιστημών ● Ενέργειας και Ανανεώσιμων Πηγών ● Αστοχίας Υλικών και Μικρομηχανικής.

Ως προς τον βασικό «κορμό» μαθημάτων, στα προγράμματα σπουδών των Τμημάτων Φυσικής συναντά κανείς, ενδεικτικά, τα ακόλουθα γνωστικά αντικείμενα: Συνήθεις Θεμελιώδεις Εξισώσεις και Γραμμική Άλγεβρα, Φυσική (Μηχανική, Θερμότητα και Κύματα, Ηλεκτρομαγνητισμός), Καταστάσεις και Ιδιότητες της Ύλης, Συνεργαστηριακά Μαθήματα, Βασική Μηχανική, Υπολογιστές, Πιθανότητες, Ειδική Θεωρία της Σχετικότητας, Ηλεκτρονικής, Πυρηνική Φυσική, Στοιχειώδη Σωματίδια, Κβαντική Μηχανική, Κλασική και Κβαντική Στατιστική, Αστρονομία – Αστροφυσική, Φασματοσκοπία, Φυσική Στερεάς Κατάστασης, Οπτική – Λέιζερ, Φυσική Περιβάλλοντος, Στοιχειώδη Σωματίδια, Φυσική των Αστέρων.

Ανά ίδρυμα, οι ενδεικτικές μεταπτυχιακές προσφορές των Τμημάτων Φυσικής διαμορφώνονται ως εξής:

Φυσικής Παν. Ιωαννίνων
● Φυσική (με ειδικεύσεις στη Θεωρητική και στην Πειραματική Φυσική)
● Εφαρμοσμένες Επιστήμες και Τεχνολογίες
● Υπολογιστική Μοντελοποίηση και Τεχνολογίες Πληροφορικής
● Φωτονική και Οπτοηλεκτρονική.

Φυσικής Παν. Πατρών
● Φυσική, με ειδικεύσεις: α) Φυσική των Υλικών, β) Πυρηνική Φυσική – Στοιχειώδη Σωματίδια και γ) Αστροφυσική
● Υπολογιστική και Συμπυκνωμένη Ύλη και Φωτονική
● Ηλεκτρονική – Οπτοηλεκτρονική
● Επιστήμες και Μηχανική Υλικών
● Ενεργειακά Συστήματα.

Φυσικής Ε.Κ.Π.Α.
● Φυσική, με ειδικεύσεις: α) Φυσική των Υλικών, β) Πυρηνική Φυσική και γ) Αστροφυσική (Στοιχειωδών Σωματιδίων και Αστροφυσική)
● Υπολογιστική Φυσική
● Ηλεκτρονική – Οπτοηλεκτρονική
● Φυσική Περιβάλλοντος και Μετεωρολογίας
● Ιατρική Φυσική – Ακτινοφυσική (Διατμηματικό)
● Οπτοηλεκτρονική και Νανοφωτονική
● Διδακτική της Φυσικής και Εκπαιδευτική Τεχνολογία.

Φυσικής Παν. Κρήτης
● Φυσική, με ειδικεύσεις: α) Φυσική των Υλικών, β) Πυρηνική Φυσική – Στοιχειώδη Σωματίδια και γ) Αστροφυσική
● Laser – Ιατρική Φυσική – Ακτινοφυσική (Διατμηματικό)
● Προηγμένα Υλικά
● Νανοεπιστήμες και Νανοτεχνολογίες
● Υποατομική Φυσική και Τεχνολογικές Εφαρμογές (Graduate Studies in SubAtomic Physics and Technological Applications)
● Φυσική Ατμοσφαιρικού Περιβάλλοντος και Παγκόσμιων Μεταβολών.

Φυσικής Παν. Θεσσαλίας
● Εφαρμοσμένη Φυσική
● Οικονομική Φυσική – Χρηματοοικονομικές Προβλέψεις (Διατμηματικό).

Φυσικής ΔΙ.ΠΑ.Ε.
● Καινοτομία στην Τεχνολογία και Μάνατζμεντ Μηχανικών (Διατμηματικό)
● Υπολογιστική Φυσική – Χρηματοοικονομικές Προβλέψεις (Διατμηματικό)
● Ανάλυση και Διαχείριση Ανθρωπογενών και Φυσικών Καταστροφών (Διατμηματικό)
● Διδασκαλία των Επιστημών και Σύγχρονες Τεχνολογίες (διατμηματικό, διασχολικό).

Όσοι κατέχουν Πτυχίο Φυσικής Πανεπιστημίων της ημεδαπής εντάσσονται στον Κλάδο ΠΕ 04 Φυσικών Επιστημών και ειδικότερα στην Ειδικότητα ΠΕ 04.01 Φυσικοί. Ως εκ τούτου, δύνανται να συμμετέχουν στους διαγωνισμούς του Α.Σ.Ε.Π. για τη διδασκαλία σχετικών μαθημάτων στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Παράλληλα, εντάσσονται στα ΠΕ Φυσικών και ΠΕ Περιβάλλοντος για διορισμό σε φορείς του δημοσίου.

Αντικείμενο του φυσικού επιστήμονα αποτελεί η παραγωγή γνώσης για τις βασικές ενότητες της φυσικής επιστήμης και τις εφαρμογές της. Οι πτυχιούχοι των Τμημάτων Φυσικής δύνανται να απορροφηθούν τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα, ενδεικτικά:
– Στην εκπαίδευση, σε δημόσια ή ιδιωτικά γυμνάσια και λύκεια, καθώς και σε ιδιωτικά εκπαιδευτήρια προετοιμασίας υποψηφίων πανελληνίων.
– Σε πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα.
– Σε μετεωρολογικούς σταθμούς και υπηρεσίες.
– Σε εταιρείες ηλεκτρονικών και στην τηλεπικοινωνιακή βιομηχανία.
– Σε νοσοκομεία και φορείς υγείας, με αντικείμενο την ιατρική φυσική, την ακτινοφυσική, τις λήψεις και τις δοσιμετρίες.
– Σε βιομηχανίες υλικών, ενέργειας και οπτοηλεκτρονικών.
– Σε τράπεζες και εταιρείες χρηματοοικονομικού ρίσκου, με αντικείμενο την υπολογιστική/οικονομική φυσική και τη μοντελοποίηση.

Στη συνέχεια καταγράφονται, ενδεικτικά, εναλλακτικές επαγγελματικές διέξοδοι των αποφοίτων:
✓ Αστροφυσικός – Αστρονόμος: επικεντρώνεται στη μελέτη γαλαξιών, αστέρων και πλανητών.
✓ Πυρηνικός Φυσικός: πραγματεύεται τα υλικά για όπλα, την πυρηνική ενέργεια και τη ραδιενέργεια.
✓ Φυσικός Στερεάς Κατάστασης: βασικά πεδία ενασχόλησης είναι η κβαντομηχανική, η ηλεκτρομαγνητική και η θερμοδυναμική των στερεών, για παράδειγμα ημι-αγωγοί, υπεραγωγοί και η συμπυκνωμένη ύλη.
✓ Ηλεκτρονικός – Ραδιοηλεκτρολόγος: δραστηριοποιείται σε τηλεπικοινωνιακά δίκτυα, ραντάρ, μικροηλεκτρονική, νανοτεχνολογία, αισθητήρες, καθώς και σε εφαρμογές αεροδιαστημικών και αμυντικών συστημάτων.
✓ Φυσικός Περιβάλλοντος – Μετεωρολόγος: εξετάζει την ατμόσφαιρα, τη ρύπανση, τη ροή αερίων μαζών και υδάτων, αξιοποιώντας μετρήσεις και αριθμητικές προσομοιώσεις.
✓ Ιατρικός Φυσικός – Ακτινοφυσικός: υποστηρίζει την ακτινοδιαγνωστική, τη ραδιοθεραπεία και την πυρηνική ιατρική σε κλινικά και ερευνητικά κέντρα.
✓ Φωτονικός / Οπτοηλεκτρονικός: εφαρμόζει τις γνώσεις του σε λέιζερ, οπτικές ίνες, οπτική τηλεπικοινωνία και οπτική απεικόνιση.
✓ Υπολογιστικός Φυσικός: ασχολείται με προσομοιώσεις φαινομένων υψηλών επιδόσεων, με τη μηχανική μάθηση για φυσικές εφαρμογές και με μεγάλα δεδομένα.
✓ Αναλυτής Δεδομένων: αξιοποιεί μεθοδολογίες στατιστικής ανάλυσης, τεχνητής νοημοσύνης και αλγοριθμικής βελτιστοποίησης.

Ειδικότερα, ως προς το επάγγελμα του Ιατρικού Φυσικού: οι κύριοι τομείς προσανατολισμού είναι η ακτινοθεραπεία, η ακτινοδιαγνωστική και η πυρηνική ιατρική. Όσοι πτυχιούχοι επιθυμούν να εργαστούν ως Ιατρικοί Φυσικοί διαθέτουν τα απαραίτητα προσόντα εγγραφής στο μητρώο μελετητών και, ειδικότερα, στην κατηγορία 27 (Περιβαλλοντικών Μελετών).

Με σχετικά ΦΕΚ και αποφάσεις θεσμοθετήθηκε η ίδρυση Τμήματος Φυσικής στο Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος (ΔΙ.ΠΑ.Ε.), με έδρα την Καβάλα και ένταξη στη Σχολή Θετικών Επιστημών. Η ακαδημαϊκή λειτουργία του εκκινεί από το ακαδημαϊκό έτος 2019-2020. Από την Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ) διαθέτουν Πιστοποιημένο Πρόγραμμα Σπουδών τα Τμήματα Φυσικής των Ε.Κ.Π.Α., Α.Π.Θ., Παν. Ιωαννίνων, Παν. Πατρών, Παν. Θεσσαλίας, Παν. Κρήτης και ΔΙ.ΠΑ.Ε. Επιπλέον, τα Τμήματα Φυσικής δύνανται να χορηγούν Πιστοποιητικό Παιδαγωγικής και Διδακτικής Επάρκειας. Στα Τμήματα αυτά εισάγονται και απόφοιτοι ΕΠΑ.Λ. που έχουν επιλέξει είτε τον Τομέα Μηχανολογίας είτε τον Τομέα Ηλεκτρολογίας, Ηλεκτρονικής και Αυτοματισμού.
Μετεγγραφές: Κατ’ εξαίρεση, οι μετεγγραφές πραγματοποιούνται αποκλειστικά μεταξύ των Τμημάτων Φυσικής των Ε.Κ.Π.Α., Α.Π.Θ., Παν. Ιωαννίνων, Παν. Πατρών, Παν. Κρήτης, Παν. Θεσσαλίας και ΔΙ.ΠΑ.Ε., καθώς πρόκειται για αντίστοιχα τμήματα.

1) Καθηγητής/τρια Φυσικής (ΠΕ04.01) σε δευτεροβάθμια εκπαίδευση δημόσια και ιδιωτική. 2) Ερευνητής/τρια σε ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος, ΙΤΕ και διεθνή κέντρα (CERN, ESA). 3) Φυσικός Ιατρικής (Ακτινοφυσικός) σε νοσοκομεία μετά από εξειδίκευση. 4) Μετεωρολόγος σε ΕΜΥ, αερολιμένες, μετεωρολογικά κέντρα. 5) Στέλεχος σε εταιρείες ΑΠΕ και ενεργειακών συστημάτων. 6) Αναλυτής/τρια δεδομένων (data scientist) σε επιχειρήσεις και τράπεζες. 7) Προγραμματιστής/τρια και επιστημονικός υπολογισμός σε εταιρείες τεχνολογίας. 8) Σύμβουλος σε φωτοβολταϊκές και ενεργειακές μελέτες. 9) Στέλεχος σε υπηρεσίες περιβαλλοντικής παρακολούθησης (ραδιενέργεια, ατμόσφαιρα). 10) Σύμβουλος ποιοτικού ελέγχου σε βιομηχανίες υψηλής τεχνολογίας. 11) Στέλεχος ασφαλείας πυρηνικών εγκαταστάσεων και ΕΕΑΕ. 12) Quants σε επενδυτικές τράπεζες και ασφαλιστικές. 13) Καθηγητής/τρια σε ΙΕΚ και κολέγια. 14) Επιστημονικός δημοσιογράφος και επικοινωνιακός εκπρόσωπος σε ΜΜΕ.